/بناهای تاریخی و دیدنی اصفهان/
کاخ چهلستون نماد مهارت و استادی ایرانیان در معماری

خبرگزاری فارس: کاخ چهلستون اصفهان یکی از کاخ‌‌های سه‌گانه و مهم باقی‌مانده از عصر صفوی است که هماهنگی فضاهای خارجی و داخلی آن بی‌نظیر و نشانه‌ای از مهارت و استادی ایرانیان در معماری است.

خبرگزاری فارس: کاخ چهلستون نماد مهارت و استادی ایرانیان در معماری

به گزارش خبرگزاری فارس از اصفهان، کاخ چهلستون هر چند در مقایسه با کاخ‌های پادشاهان پیشین عظمت کمتری دارد اما به خاطر تزئینات بی‌‌نظیرش بسیار جذاب است.

در واقع این کاخ از نخستین بناهایی است که در آن تزئین‌های وسیع مانند آینه‌کاری، نقاشی‌های بزرگ دیواری و ستون‌های چوبی با سرستون‌های مقرنس به کار رفته است.

تمام دیوارها با آینه‌های قدی، شیشه‌ها و نقاشی‌های رنگی و زیبا تزئین و همه درها و پنجره‌ها از نوع منبت و خاتم بوده است.

مهارت و استادی ایرانیان در طراحی این کاخ به خوبی مشاهده می‌شود به گونه‌ای که فضای خارج از عمارت با فضای داخل آن چنان هماهنگ و مرتبط است که نمی‌توان تشخیص داد در کجا یکی پایان می‌یابد و دیگری آغاز می‌شود.

در ایران تعدد و کثرت را بیشتر با عدد چهل بیان می‌کردند و با توجه به اینکه تعداد ستون‌های تالار بیست عدد است، انعکاس عمارت و ستون‌ها در استخر مقابل آن سبب شده این عمارت به کاخ چهلستون مشهور شود.

هر یک از ستون‌های 20 گانه تالار از یک تنه درخت چنار تشکیل شده و بر روی آنها لایه نازکی از تخته رنگ شده وجود دارد که پیش از این با آینه و شیشه‌های رنگی پوشیده شده بود.

استخرِ مقابل عمارت 110 متر طول و 16 متر عرض دارد و طراوت و زیبایی خاصی به این کاخ می‌دهد.

تناسبات استخر مقابل کاخ برای دیدن تصویر کاخ در آب بوده و تیرگی کف استخر نیز به منظور هر چه عمیق‌‌تر نشان دادن آن طراحی شده‌ است.

در گذشته فوران آب از دهان شیرهای واقع در چهار گوشه حوض وسط تالار و فواره‌های سنگی جای گرفته در نقطه نقطه جوی کوچک اطراف عمارت، صفای خاصی به این کاخ می‌داده است.

چهار قطعه پایه ستون‌هایی که به صورت مجسمه‌های شیر و انسان در چهار گوشه استخر قرار دارند و دو تخته سنگ حجاری شده به شکل چهار شیر که در دو باغچه طرفین خیابان ورودی این عمارت قرار دارد گرچه از تزئینات درون باغ محسوب می‌شوند در واقع متعلق به این کاخ نیستند بلکه تنها آثار بر جای مانده از قصرهای زمان صفویه به نام "سرپوشیده" و " آیینه‌خانه" هستند.

از ایوان چهلستون سه در به تالار پذیرایی که تمام عرض کوشک را اشغال کرده باز می‌شود.

دیوارهای بالای تالار  را سه تابلو رنگ روغنی بزرگ زینت داده که به تماشاگران کمک می‌کند تا زندگی پر غوغا و با نشاط قرن هفدهم را در نظر مجسم کنند.

یکی از این تابلوها شاه عباس را هنگام پذیرایی از خان ازبک در حالیکه هر دو در یک شاه‌نشین نشسته‌اند، نشان می‌دهد.

نقاشی‌های پایین دیوار این تالار پذیرایی همانند عالی‌قاپو مناظری از تفریحات ییلاقی و روستایی است.

هنگام ورود به باغ از سر در ورودی اصلی جهت حرکت را به کمک ردیف درختان دو سوی استخر کشیده میانی، به خوبی می‌توان یافت، بدین ترتیب که این درختان فضایی ممتد و جهت‌دار به سمت کوشک اصلی ایجاد می‌کند و استخر آب نیز بر مطلوبیت فضایی این محور می‌افزاید.

از سوی دیگر ایوان چهلستون رابطه بصری بین بیرون و اندرون کوشک را برقرار می‌سازد و حد فاصل آنهاست.

باغ چهلستون نیز همانند عمارت آن در طول زمان دستخوش تغییرهایی شده است که از مهم‌ترین آنها می‌توان به احداث خیابان سپه در سمت شمالی باغ، تغییر ورودی باغ از ضلع شرقی به ضلع شمالی و ایجاد جلوخان نیم‌دایره به شکل امروزی در دوره پهلوی اشاره کرد.

در جبهه جنوبی باغ نیز دخالت‌هایی در عرصه باغ به چشم می‌خورد که شکل کلی باغ را تحت تاثیر خود قرار داده است.

در همین زمینه می‌توان به دیوارهای از بین رفته اطراف باغ نیز اشاره کرد که نقش آن در تغییر فضای داخل باغ به میزان فراوانی احساس می‌شود.

باغ چهلستون مسطح و دارای شیب بسیار کمی است که به هدایت آب در جوی‌ها و کرت کمک می‌کند.

این باغ  با مساحتی بیش از 67 هزار متر مربع به شکل مربع مستطیل با طول و عرض برابر است که در اثر تصرفاتی که صورت پذیرفته شکل اصلی آن تغییر یافته و بخش‌هایی از آن در سمت جنوبی جدا شده‌اند.

باغ چهلستون به عنوان فضای درباری و محلی برای پذیرایی رسمی از میهمانان خارجی ساخته شده و از آنجایی‌ که نقاشی‌های با ارزشی از زمان صفویه بر دیوار تالار اصلی بر جای مانده‌اند، امروزه تالار اصلی آن به عنوان موزه مورد بهره‌برداری قرار گرفته است.

انتهای پیام/آ30/ط4000